Ku bijyanye no kugira ibara ry'uruhu, abantu benshi bibaza niba gukoresha ibara ry'uruhu ari byiza cyangwa ari bibi kurusha gukoresha ibara ry'uruhu munsi y'izuba risanzwe. Nubwo byombi bishyira uruhu ku mirasire ya ultraviolet (UV), ibara ry'uruhu n'izuba biratandukanye cyane muriImiterere y'imirasire y'urumuri, ubukana, kugenzura, n'ingaruka ku buzima.
Gusobanukirwa aya tandukaniro bishobora kugufasha gufata ibyemezo birambuye ku bijyanye no gusiga ibara ry'uruhu no kurinda uruhu.
Imirasire ya UV: Uburiri bwo gukaraba ugereranije n'izuba
Umucyo w'izuba usanzwe
Izuba ritanga imirasire ya UV itandukanye cyane:
-
Imirasire ya UVAyinjira cyane mu ruhu kandi ahanini ni yo ituma umuntu asaza imburagihe n'iminkanyari.
-
imirasire ya UVBbigira ingaruka ku ruhu, bigatera ubushyuhe bw'izuba kandi bikagira uruhare mu ikorwa rya vitamine D.
Igipimo cya UVA na UVB gihinduka umunsi wose kandi biterwa n'ikirere, ibihe, n'aho giherereye.
Ibitanda byo gushushanyaho uruhu
Uburiri bwinshi bugezweho bwo gusiga ibara ry'uruhu busohoraImirasire ya UVA 95–99%n'ingano ntoya ya UVB. Iyi miterere igamije kugabanya ubushyuhe bwihuse, ariko inatuma habaho ubwinshi bw'imirasire ya UVA.
Ingingo z'ingenzi zo gufata:Nubwo ibitanda byo gusiga ibara ry’uruhu bigabanya ibyago byo gutwikwa n’izuba bitewe na UVB, byongera cyane ibyago byo kwangirika n’imirasire ya UVA, ibi bikaba bifitanye isano rikomeye no kwangirika k’uruhu igihe kirekire.
Kugenzura Ubukana n'Ishyirwa mu Bibazo
-
Kwibasirwa n'izubantibishoboka. Igicu gitwikiriye, isaha y'umunsi, n'ubuso bw'urumuri byose bigira ingaruka ku bushyuhe bwa UV.
-
Ibitanda byo gusiga ibara ry'uruhugutanga uburyo buhoraho kandi kenshiigipimo gikomeye cyane cya UVAmu gihe gito.
Mu by'ukuri, iminota 10-15 yo kuryama mu gihe cyo kwisiga ibara ry'uruhu ishobora gutuma uruhu rwawe rushoboraUVA nyinshi nk'amasaha menshi ku zuba rya saa sita.
Ubu bushyuhe byongera ibyago byo kwangirika k'uruhu, cyane cyane iyo ukoresheje kenshi.
Ingaruka ku buzima: Ni iyihe iteye akaga kurusha iyindi?
Ubwoya bwo gusiga ibara ry'umuhondo ndetse no kwibasirwa n'izuba bifite ingaruka mbi, ariko ubushakashatsi buhora bwerekana koahantu ho gusiga ibara ry'izuba ntabwo ari heza kurusha imirasire y'izuba isanzwe.
Ingaruka zihuriweho zirimo:
-
Gusaza k'uruhu imburagihe
-
Ibara ry'uruhu rikabije n'ibizinga by'imyaka
-
Ingaruka zo kurwara kanseri y'uruhu ziyongera
Izindi ngaruka zishobora guterwa no gusiga ibara ry'uruhu:
-
Ingaruka zo kwandura melanoma nyinshi, cyane cyane iyo ikoreshwa mbere y'imyaka 35
-
Kolajeni irangirika vuba bitewe n'ubwinshi bw'imiraba ya UVA
Imiryango y'ubuzima ku isi yose ishyira ahantu ho gusiga ibara ry'uruhu mu byiciroitera kanseri.
Isura ugereranije n'ubuzima bw'uruhu bw'igihe kirekire
Uburiri bwo gushushanya ibara ry'uruhu bukunze gutanga:
-
Ibara ryijimye kandi ryihuta cyane
-
Amabara meza cyane
Ariko, iyi nyungu yo kwisiga iterwa n'ibi bikurikira:
-
Iminkanyari yihuta no kugwa
-
Gutakaza ubushobozi bwo gukomera kw'uruhu
-
Kongera amahirwe yo kwangirika k'uruhu igihe kirekire
Ibara ry'umukara—ryaba riturutse ku zuba cyangwa ahantu ho gusiga ibara ry'umukara—mu by'ukuri ni ikintuikimenyetso cy'igikomere cy'uruhu, ntabwo ari ubuzima bw'uruhu.
Ese hari ubundi buryo butekanye?
Ku bashaka isura y'umuhondo idatwikiriwe n'imiraba ya UV:
-
Ibikoresho byo kwisiga uruhu bidakoresha izuba(amavuta yo kwisiga, amavuta yo kwisiga) atanga ibara ridafite imirasire
-
Ubuvuzi bw'urumuri rutukuraikoreshwa cyane mu buzima bwiza bw'umwuga kugira ngo ifashe kuvugurura uruhu nta mirasire y'izuba
Izi nzira ntizongera ibyago byo kurwara kanseri y'uruhu kandi zifatwa nk'izifite umutekano ku buzima bw'uruhu bw'igihe kirekire.
Umwanzuro wa nyuma: Gukoresha ibara ry'uruhu cyangwa izuba?
Iyo ugereranyije uburiri bwo gusiga ibara ry'izuba n'izuba:
-
Nta na rimwe muri ayo mahitamo ari nta ngaruka
-
Uburiri bwo gusiga ibara ry'uruhu bukunze gutuma ababukoresha bahura n'ibibazourugero rw'imirasire ya UVA rwinshi kandi rwinshi
-
Gukoresha utubari two gusiga ibara ry'uruhu buri gihe bishobora kongera ibyago byo kurwara kanseri y'uruhu kurusha kwibasirwa n'izuba riciriritse
Kugira ngo uruhu rube rwiza, abaganga b'uruhu basaba kugabanya burundu ubwiyongere bw'imirasire y'urumuri rwa UV no guhitamo ubundi buryo butari umucyo wa UV igihe cyose bishoboka.
Ibibazo Bikunze Kubazwa
Ese uburiri bwo gusiga ibara ry'umuhondo burimo umutekano kurusha izuba?
Oya. Uburiri bwo gushushanya uruhu akenshi butanga imirasire ya UVA ikomeye kurusha imirasire y'izuba isanzwe, ibyo bikaba byongera ibyago byo kwangirika k'uruhu mu gihe kirekire.
Ese ibitanda byo gusiga ibara ry'uruhu bifasha mu kubona vitamine D?
Uduce twinshi two gushushanyaho uruhu dusohora UVB nke cyane, bigatuma tudakora Vitamine D neza.
Ese gukoresha rimwe na rimwe hitabwa ku buriri bwo kwisiga bishobora kuba bidafite ingaruka mbi?
Nta rugero rwiza rwose rwo gusiga ibara ry’imirasire y’urumuri rw’izuba. Ndetse no kuryishyiramo rimwe na rimwe bigira uruhare mu kwangiza uruhu.